Cümlenin öğeleri ; arasöz, yardımcı ve temel öğeler olmak üzere üç alt gruba ayrılmaktadır. Temel öğeler , anlam belirten her cümlede yüklem ve özne halinde yer alırlar. Yardımcı öğeler ise; nesne, yer tamlayıcısı, zarf tamlayıcısı ve edat tümleci olarak belirtilebilir.
' Nasıl ? ' sorusunu yükleme sorarsak zarf tümlecini buluruz; isme sorarsak sıfatı buluruz.
Nesne, cümlede öznenin yaptığı iş ve eylemden doğrudan etkilenen ögedir. Düz tümleç olarak da bilinir. Yüklemi geçişli bir fiil olan cümlelerde bulunur. Yükleme "ne", " neyi " ve " kimi " soruları sorularak bulunur.
CÜMLENİN ÖGELERİ BULUNURKEN; 1- Sırasıyla önce yüklem, yüklemin ardından da özne bulunmalıdır. Temel ögeler bulunduktan sonra varsa cümledeki nesne, dolaylı tümleç,zarf tümleci ve edat tümleci gibi yardımcı ögeler bulunur .
Bir cümlenin öznesini bulmak için, öncelikle yüklemin bulunmuş olması gerekir. Çünkü yüklem , cümlenin temel öğesidir. Yüklemi bulduktan sonra yapılacak iş, “ yüklemin ifade ettiği eylemi, hareketi, işi yapan kim veya kimlerdir?” sorusunun cevabını aramaktır. Cümlede özneyi bulduran iki soru vardır: “KİM?” ve “NE?”.
Zarf tümleci cümlede yüklem ile bildirilen iş, oluş veya yargının zamanını, durumunu, miktarını, yönünü, koşulunu vs. bildiren öğedir. Yükleme yöneltilen ne zaman, nasıl, ne kadar, nereye, hangi takdirde vb. soruların yanıtı niteliğindedir: "Ablamlar haftaya yola çıkacaklarmış." (eylemin zamanını belirtir)
Cümlede yer tamlayıcısını bulmak için yükleme nerede, nereden veya nereye soruları sorulur, cevap veren kelime cümlede yer tamlayıcısıdır. Kaynaklarda buna dolaylı tümleç de denir. Bulunma hali hareketin nerde yapıldığını, ayrılma hali hareketin nerden doğduğunu, yönelme hali ise hareketin nereye yöneldiğini gösterir.
Cümlede dolaylı tümleci bulmak için özneyle birlikte yükleme "nereye, nerede, nereden, kime, kimde, kimden, neye, nede, neden" soruları sorulur: Şu çiçekleri eve bırakır mısın? (Nereye bırakır mısın?)
Nesne, cümlede öznenin yaptığı iş ve eylemden doğrudan etkilenen ögedir. Yüklemi geçişli bir fiil olan cümlelerde bulunur. ... Yükleme " ne ", " neyi " ve "kimi" soruları sorularak bulunur.
Bağlı cümle , bağlaçlar ile birbirine bağlanmış birden fazla cümleden oluşan cümle grubudur. Bağlı cümlede cümleler birbirine ama, ancak, fakat, lakin, ne var ki, ne yazık ki, yalnız, çünkü, oysa, oysaki, mademki, ve, veya, ne ... ne ..., hem ...
Türkçe cümle yapısında öğe dizilişi şöyledir: Özne + tümleçler + yüklem. Yüklem sonda bulunur ; ama meselâ şiirde yüklem cümlenin herhangi bir yerinde olabilir. Diğer öğelerin yeri önem sırasına göre değişebilir.
Genelde fiil olmak üzere, bazen isimler de yüklem olabilir. Ayrıca yüklemler genellikle sonda bulunur . Yüklem cümlenin temel öğesidir, geriye kalan bütün öğeler onun yardımcısıdır. Cümlenin öğeleri bulunurken, en başta yüklem bulunur ve kalan bütün öğeler yükleme sorulan sorularla bulunur .
Bir cümlenin öznesini bulmak için, öncelikle yüklemin bulunmuş olması gerekir. Çünkü yüklem, cümlenin temel öğesidir. Yüklemi bulduktan sonra yapılacak iş, “yüklemin ifade ettiği eylemi, hareketi, işi yapan kim veya kimlerdir?” sorusunun cevabını aramaktır. Cümlede özneyi bulduran iki soru vardır: “KİM?” ve “NE?”.
SON YAZILAR
Okul okurken bedelli askerlik yapılır mı?
Hangi mühendisliğin is imkanı daha fazla?
Buji yakıtı nasıl etkiler?
Buse Varol kac aylik hamile?
Ankara Kızılaya hangi Otobüs gider?
Renault motor ömrü kaç km?
Dominik Cumhuriyeti zengin mi?
Pansuman bandı nasıl çıkar?
Eskişehirli sanatçılar kimler?
Havuç ve incir kürü adetin kaçıncı günü başlanır?
10 kök değer nedir?
Cümlenin öğeleri nasıl ayrılır?
Yüzde çıkan sulu yaralar nasıl geçer?
Cinsiyet değiştiren erkeklerin cinsel organı nasıl olur?
Tekirdağ Halk Otobüsleri saat kaça kadar çalışıyor?
Kel Ali ne zaman öldü?
Dogalgaz endeks nedir?
Abdulhakim Arvasi hangi tarikata mensup?
Elektrikli kombi 1 ayda ne kadar yakar?
Alo 175 Tüketici Danışma Hattı ne işe yarar?
Derin dondurucudan çıkan kuru fasulye nasıl pişirilir?
Eyyamu l Arap nedir?
10 lt kedi kumu kaç kilo?
Kangal köpeği kaç ayda doğurur?
Peniste mantar hangi poliklinik?
Dünyanın en soğuk ülkesi hangi ülke?
Eslem ismini koymak caiz mi?
Büyük keman adı ne?
Güvenli internet nasıl iptal edilir?
Huawei P20 Lite güncelleme geliyor mu?
2 yıllık adalet mezunları ne iş yapar?
Ek-1 kodlu belge nedir?
Hazal Kısmetse olur burcu ne?
Baklavanın kıyır kıyır olması için şerbeti nasıl dökülür?
Armutlu ihlas tatil köyüne nasıl gidilir?
Sünnet olduktan sonra pipi nasıl olur?
TCL 10 Plus hangi ülkenin malı?
Sınavı ilk kim buldu?
Kalp cerrahı olmak için kaç yıl okumak gerekir?
Tren sözcüğü kaç heceden oluşur?