Bir veya daha fazla sıfatın bir (veya daha fazla) ismi sayı, renk, biçim, hareket, durum, sayı ve yer bakımından nitelediği veya belirttiği kelime gruplarına sıfat tamlaması denir. Sıfat tamlamalarında birinci kelimeye tamlayan ; ikincisine de tamlanan denir. Tamlayan , tamlananın anlamını bütünler.
Günlük yaşamda sıkça karşı karşıya kalınan sıfat tamlaması ismi nitelemek ya da belirtmek amaçlı kullanılan sözcükler bütünüdür. Herhangi bir ismin nasıl olduğunu daha detaylı biçimde gösteren tamlamalar olduğunu söylemek mümkün. Örneğin 'mavi gömlek' ya da 'kötü insanlar' şeklinde birkaç küçük örnek verilebilir.
Sıfat tamlamalarında isme “nasıl” veya “hangi” sorularını sorabiliriz. “Küçük çocuk” örneğine bakarsak, “Nasıl çocuk?” sorusunu sorduğumuzda “küçük” sıfatını bulabiliriz. Aynı şekilde “bu ev” tamlamasında “Hangi ev?” sorusunu sorduğumuzda “bu” sıfatını bulabiliriz. İsim tamlamalarında ise “Ne?” sorusu sorulmaktadır.
Bir ismin önüne gelerek o ismi değişik açıdan belirten ve niteleyen kurala sıfat tamlaması denir. ... İsim tamlamaları birden fazla isim ile oluşur iken sıfat tamlamaları ise sıfat ve isimin birleşmesi ile oluşmaktadır.
Bir ismin önüne gelerek onları çeşitli açılardan niteleyen ve belirten sözcüklere sıfat diyoruz. Sıfatları oluşturan sözcüklerin bu özelliği kazanması için önüne geldikleri isimlerle birlikte oluşturmuş oldukları en az iki sözcükten oluşan söz öbeklerine ise “ Sıfat Tamlamaları ” denir.
İsim ve sıfat tamlaması arasındaki farkı eklerde görebiliriz. Sıfat tamlamalarında tamlanandaki çekim ekleri silindiğinde anlam bozulmaz, değişmez. Ancak isim tamlamalarında tamlanandaki çekim ekleri silindiğinde tamlama yapı olarak bozulur. Örneğin kapı kolu yerine kapı kol denilemez.
Sıfatları oluşturan sözcüklerin bu özelliği kazanması için önüne geldikleri isimlerle birlikte oluşturmuş oldukları en az iki sözcükten oluşan söz öbeklerine ise “ Sıfat Tamlamaları ” denir. Tanımdan da anlaşılacağı gibi sıfatların olduğu her yerde mutlaka bir “ Sıfat tamlaması ” vardır .
Sıfat tamlamaları kendi içerisinde altı gruba ayrılır. Bunların başında niteleme, işaret, belgisiz sıfat tamlamaları gelir. Ek olarak soru ve sayı sıfatlarıyla oluşan tamlama çeşitleri de vardır. Sıfat fiillerle oluşan tamlamalar da sıfat tamlamaları içerisinde yer alır.
Not: Bu tamlamaların takısız isim tamlaması olduğunu anlamak amacıyla tamlayandan sonra “ -den, -dan yapılmış ” sözcükleri kullanılabilir. Diğer taraftan takısız isim tamlamaları , sıfat tamlamaları ile karıştırılabilir.
" Belgisiz Sıfat sorusunun yanıtı nedir ?" Cevap Kısaca : Bir addan önce gelip o adları belirsiz biçimde belirten sıfatlardır. Bir adın önüne gelerek onu sayı, ölçü, miktar ve özne yönünden tam ve kesin olarak değil de aşağı yukarı, belli belirsiz bir biçimde gösteren sıfat çeşididir.
Sıfat Türkçe Dil Bilgisi konularından birisidir. Sıfat varlıkları daha iyi anlatmaya ve tanıtmaya yarayan sözcük ve sözcük gruplarıdır. Sıfat olan sözcükler isimlerin önüne gelmektedir. İsimlerin durumunu, rengini, şeklini, boyutunu ve sayısını belirtmektedirler.
Sıfat tamlamaları kendi içerisinde altı gruba ayrılır. Bunların başında niteleme, işaret, belgisiz sıfat tamlamaları gelir.
Takısız isim tamlamaları , diğer tamlama çeşitlerinden farklı olarak ek almayan sözcüklerden oluşur. Sıfat tamlamalarının bazıları ek almaz. ... Yeşil ek almamasına rağmen sıfat olduğu için takısız isim tamlaması değil sıfat tamlamasıdır. İkinci tamlamada ise hem tahta hem de kapı sözcükleri isimdir.
Takısız isim tamlamaları , genellikle tamlayanın neden yapıldığını belirtmek için kullanılır. Örnekler : çelik kasa, inci kolye, altın yüzük, gümüş tepsi, bakır kablo, cam kavanoz, kum saati, tahta kalem, taş köprü, demir kapı, ahşap dolap, çelik tencere, yün çorap, plastik bidon, alçı heykel, mermer sütun…
“ Fiilimsiler ile isim tamlaması kurulamaz.” diyebilmemiz için bu cümle ile ilgili aşağıdaki sorulara cevap bulmamız gerekir: 1. “Çocuğun” kelimesindeki “-un” eki ilgi hâli eki ( tamlayan eki) değil midir? ... Bu nedenle bu kelime grubuna “ isim tamlaması ” adı verilmektedir.
B-1) Belgisiz Sıfatlar : İsimleri sayı ve miktar bakımından net olarak belirleyen sıfatlardır. Birkaç, bir, birçok, çoğu, kimi, bazı, bütün, başka, birtakım, hiçbir, her, herhangi gibi belirsizlik anlamı bulunan kelimelerden oluşan sıfatlardır.
Takısız isim tamlamaları , diğer tamlama çeşitlerinden farklı olarak ek almayan sözcüklerden oluşur. Sıfat tamlamalarının bazıları ek almaz. ... İkinci tamlamada ise hem tahta hem de kapı sözcükleri isimdir. Her iki kelime de ek almadığı için, tahta kapı, takısız isim tamlamasıdır.
Yalın ya da birleşik sıfat yapısındaki başlıca belirsizlik sıfatları şunlardır: “az, çok, az buçuk, başka, bazı, belli başlı, bir, biraz, birçok, birkaç, bir hayli, birtakım, bir sürü, bir yığın, bunca, bütün , tüm, çok, çoğu, fazla, her, herhangi bir, hiç, hiçbir, hudutsuz, kaç, kimi, nice, sınırsız, yığın yığın …”
Yalın ya da birleşik sıfat yapısındaki başlıca belirsizlik sıfatları şunlardır: “az, çok, az buçuk, başka, bazı, belli başlı, bir, biraz, birçok, birkaç , bir hayli, birtakım, bir sürü, bir yığın, bunca, bütün, tüm, çok, çoğu, fazla, her, herhangi bir, hiç, hiçbir, hudutsuz, kaç, kimi, nice, sınırsız, yığın yığın …”
SON YAZILAR
Vergi müfettiş Yardimciliği sınavı ne zaman?
Memurun izin hakkı engellenebilir mi?
Bilgisayar mühendisi olmak için kaç puan gerekir?
Rey metodu nedir?
Bol kazanç için hangi esma?
1 bpm nedir?
+353 Hangi ülke kod?
Kadıköy'den Çengelköy'e hangi otobüsler gidiyor?
Gülmek gülmemek zıt anlamlı mı?
Engelli raporu olanlar ehliyet alabilir mi?
Nurofen ateş düşürür mü?
Kemane balığı yenir mi?
Instagram sürekli olarak duruyor nasıl düzelir?
Irfan değirmenci nin babası kimdir?
TSE damgası bulunan ürün bize neyi ifade eder?
Akıllı klavye nedir?
Bilgisayarım hangi oyunu kaldırır site?
Sabr u sebat kimin eseridir?
1 tane tavada yumurta kac kalori?
Köy ne demek TDK?
Nevra Serezli kaç yaşında yaşıyor mu?
Sıfır bir sinema filmi ne zaman?
Rahim ameliyattan sonra varis çorabı ne zaman çıkarılır?
Bor deterjan hangi marketlerde satılıyor?
Mağara nasıl yazılır TDK?
Dekort nedir ne işe yarar?
Sağlık meslek lisesi gitmek için kaç puan gerekir?
Teneke hangi maddeden yapılır?
Kadir Mısıroğlu'nun kabri nerede?
ITÜ Gümüşsuyu Kampüsünde hangi bölümler var?
Aslan burcu erkeği severse geri döner mi?
C M Hangi nota?
Bellatrix Lestrange kimleri öldürdü?
Belediyede müdür olmak için kaç yıl çalışmak gerekir?
Avrasya Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi nerede?
La Roche Posay güneş kremi hangi ülkenin?
Ailenin Yeni Üyesi Türkiye'de nerede?
Oz nasıl hesaplanır?
Katlı oranlar kanunu kim buldu?
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Randevu nasıl alınır?
