Bir veya daha fazla sıfatın bir (veya daha fazla) ismi sayı, renk, biçim, hareket, durum, sayı ve yer bakımından nitelediği veya belirttiği kelime gruplarına sıfat tamlaması denir. Sıfat tamlamalarında birinci kelimeye tamlayan ; ikincisine de tamlanan denir. Tamlayan , tamlananın anlamını bütünler.
Günlük yaşamda sıkça karşı karşıya kalınan sıfat tamlaması ismi nitelemek ya da belirtmek amaçlı kullanılan sözcükler bütünüdür. Herhangi bir ismin nasıl olduğunu daha detaylı biçimde gösteren tamlamalar olduğunu söylemek mümkün. Örneğin 'mavi gömlek' ya da 'kötü insanlar' şeklinde birkaç küçük örnek verilebilir.
Sıfat tamlamalarında isme “nasıl” veya “hangi” sorularını sorabiliriz. “Küçük çocuk” örneğine bakarsak, “Nasıl çocuk?” sorusunu sorduğumuzda “küçük” sıfatını bulabiliriz. Aynı şekilde “bu ev” tamlamasında “Hangi ev?” sorusunu sorduğumuzda “bu” sıfatını bulabiliriz. İsim tamlamalarında ise “Ne?” sorusu sorulmaktadır.
Bir ismin önüne gelerek o ismi değişik açıdan belirten ve niteleyen kurala sıfat tamlaması denir. ... İsim tamlamaları birden fazla isim ile oluşur iken sıfat tamlamaları ise sıfat ve isimin birleşmesi ile oluşmaktadır.
Bir ismin önüne gelerek onları çeşitli açılardan niteleyen ve belirten sözcüklere sıfat diyoruz. Sıfatları oluşturan sözcüklerin bu özelliği kazanması için önüne geldikleri isimlerle birlikte oluşturmuş oldukları en az iki sözcükten oluşan söz öbeklerine ise “ Sıfat Tamlamaları ” denir.
İsim ve sıfat tamlaması arasındaki farkı eklerde görebiliriz. Sıfat tamlamalarında tamlanandaki çekim ekleri silindiğinde anlam bozulmaz, değişmez. Ancak isim tamlamalarında tamlanandaki çekim ekleri silindiğinde tamlama yapı olarak bozulur. Örneğin kapı kolu yerine kapı kol denilemez.
Sıfatları oluşturan sözcüklerin bu özelliği kazanması için önüne geldikleri isimlerle birlikte oluşturmuş oldukları en az iki sözcükten oluşan söz öbeklerine ise “ Sıfat Tamlamaları ” denir. Tanımdan da anlaşılacağı gibi sıfatların olduğu her yerde mutlaka bir “ Sıfat tamlaması ” vardır .
Sıfat tamlamaları kendi içerisinde altı gruba ayrılır. Bunların başında niteleme, işaret, belgisiz sıfat tamlamaları gelir. Ek olarak soru ve sayı sıfatlarıyla oluşan tamlama çeşitleri de vardır. Sıfat fiillerle oluşan tamlamalar da sıfat tamlamaları içerisinde yer alır.
Not: Bu tamlamaların takısız isim tamlaması olduğunu anlamak amacıyla tamlayandan sonra “ -den, -dan yapılmış ” sözcükleri kullanılabilir. Diğer taraftan takısız isim tamlamaları , sıfat tamlamaları ile karıştırılabilir.
" Belgisiz Sıfat sorusunun yanıtı nedir ?" Cevap Kısaca : Bir addan önce gelip o adları belirsiz biçimde belirten sıfatlardır. Bir adın önüne gelerek onu sayı, ölçü, miktar ve özne yönünden tam ve kesin olarak değil de aşağı yukarı, belli belirsiz bir biçimde gösteren sıfat çeşididir.
Sıfat Türkçe Dil Bilgisi konularından birisidir. Sıfat varlıkları daha iyi anlatmaya ve tanıtmaya yarayan sözcük ve sözcük gruplarıdır. Sıfat olan sözcükler isimlerin önüne gelmektedir. İsimlerin durumunu, rengini, şeklini, boyutunu ve sayısını belirtmektedirler.
Sıfat tamlamaları kendi içerisinde altı gruba ayrılır. Bunların başında niteleme, işaret, belgisiz sıfat tamlamaları gelir.
Takısız isim tamlamaları , diğer tamlama çeşitlerinden farklı olarak ek almayan sözcüklerden oluşur. Sıfat tamlamalarının bazıları ek almaz. ... Yeşil ek almamasına rağmen sıfat olduğu için takısız isim tamlaması değil sıfat tamlamasıdır. İkinci tamlamada ise hem tahta hem de kapı sözcükleri isimdir.
Takısız isim tamlamaları , genellikle tamlayanın neden yapıldığını belirtmek için kullanılır. Örnekler : çelik kasa, inci kolye, altın yüzük, gümüş tepsi, bakır kablo, cam kavanoz, kum saati, tahta kalem, taş köprü, demir kapı, ahşap dolap, çelik tencere, yün çorap, plastik bidon, alçı heykel, mermer sütun…
“ Fiilimsiler ile isim tamlaması kurulamaz.” diyebilmemiz için bu cümle ile ilgili aşağıdaki sorulara cevap bulmamız gerekir: 1. “Çocuğun” kelimesindeki “-un” eki ilgi hâli eki ( tamlayan eki) değil midir? ... Bu nedenle bu kelime grubuna “ isim tamlaması ” adı verilmektedir.
B-1) Belgisiz Sıfatlar : İsimleri sayı ve miktar bakımından net olarak belirleyen sıfatlardır. Birkaç, bir, birçok, çoğu, kimi, bazı, bütün, başka, birtakım, hiçbir, her, herhangi gibi belirsizlik anlamı bulunan kelimelerden oluşan sıfatlardır.
Takısız isim tamlamaları , diğer tamlama çeşitlerinden farklı olarak ek almayan sözcüklerden oluşur. Sıfat tamlamalarının bazıları ek almaz. ... İkinci tamlamada ise hem tahta hem de kapı sözcükleri isimdir. Her iki kelime de ek almadığı için, tahta kapı, takısız isim tamlamasıdır.
Yalın ya da birleşik sıfat yapısındaki başlıca belirsizlik sıfatları şunlardır: “az, çok, az buçuk, başka, bazı, belli başlı, bir, biraz, birçok, birkaç, bir hayli, birtakım, bir sürü, bir yığın, bunca, bütün , tüm, çok, çoğu, fazla, her, herhangi bir, hiç, hiçbir, hudutsuz, kaç, kimi, nice, sınırsız, yığın yığın …”
Yalın ya da birleşik sıfat yapısındaki başlıca belirsizlik sıfatları şunlardır: “az, çok, az buçuk, başka, bazı, belli başlı, bir, biraz, birçok, birkaç , bir hayli, birtakım, bir sürü, bir yığın, bunca, bütün, tüm, çok, çoğu, fazla, her, herhangi bir, hiç, hiçbir, hudutsuz, kaç, kimi, nice, sınırsız, yığın yığın …”
SON YAZILAR
Diploma kiralama ne kadar?
iPhone 6 telefonum çalındı ne yapmalıyım?
Afganistan'dan Amerika'ya uçak kaç saat sürüyor?
Play Store'dan bilgisayara nasıl oyun yüklenir?
Turşu yemek vücutta su tutar mı?
Torku yönetim kurulu üyeleri kimlerdir?
Moka Potta filtre kahve yapılır mi?
DYK başvuru nereden yapılıyor?
Yeniçeri ocağının bozulma nedenleri nelerdir?
TAEK ne için kuruldu?
Efes antik Kent hangi günler açık?
Tüprag Altın Madeni kimin?
Yeşil kırma zeytin nasıl yapılır Cahide?
Eurosport hangi kanalda?
Neden yüksek yerlere daha çok kar yağar?
Regl kalp ağrısı yapar mı?
Salon çiçeğim soldu ne yapmalıyım?
Büyük gelen spor ayakkabı nasıl küçültülür?
PES 19 Kaç GB PC?
Daenerys Targaryen ve Jon Snow akraba mı?
Azeri çalgısı nedir?
WhatsApp kurulumu nasıl yapılır?
Iphone imza nasıl eklenir?
Furkan Yaman hangi şehirde yaşıyor?
Ordu Üniversitesi açılacak mı?
Kaymak şekeri nasıl yenir?
Yek avaz gazel nedir edebiyat?
Simyanın temel amacı nedir?
TPM silinirse ne olur?
Fenomen Cellata ne oldu?
Buca nöbetci eczane nerede?
Patates kızartma tavası nasıl olmalı?
Kadıköy Kınalı Ada arası kaç dakika?
NKÜ randevu nasıl alınır?
Ferdi Tayfur'un kızının ismi ne?
Denver gelişim testi nasıl yapılır?
Eve Akrep yılan gelmemesi için ne yapmalı?
Fetö nün kaç tane okulu var?
Levent Birant aslen nereli?
Uludağ Üniversitesi yaz Okulu Uzaktan mı?
