Türk Budist mimarisinde gelişen stupalar, İslâmiyet'ten sonraki Türk türbe mimarisinin temelini oluşturmaktadır. Uygurlardaki stupa şekli “yurt tipi” çadır şeklinden ilham almıştı. ... Türklerden önce stupalar, bir dinî şahsiyetin kemiklerinin ve eşyalarının muhafaza edildiği kubbeli yapılardan ibaretti.
Sanatsal bir terim olma özelliğini de taşıyan stupalar, Budizm'in kutsal yapılarıdır. Bu yapılar hem bir tapınak, hem bir dini sembollerin saklanıp korunduğu mimari, hem de Buda'nın şanını yükseltmek anlamında yapılan yapılardır. Şekil olarak kubbeli bir yapıdadır.
Güney doğu Asya ülkelerindeki ve genellikle de Hindistan civarında sıkça görülür. Budizm öncesi kral mezarının üstünü örten kümbet yapılar olarak görülen stupa , Budist dönemde röliklerinin korunduğu kutsal yapıya dönüşmüş ve zamanla da Budist tapınak çeşitleri arasına girmiştir.
Türklerin İslamiyet'i kabul etmelerinden önceki devreye ait yazma eserlerdeki minyatürler , Uygur prenslerini ve rahiplerini canlandıran resimlerdir. Çeşitli kültür ve dinlerin etkili olduğu ortamda yapılan bu minyatür resimlerde çok zengin bir üslup göze çarpmaktadır.
Budizm ve Maniheizmin Uygur resim sanatının gelişmesindeki büyük rolü nedeniyle, fresk tekniğindeki bu duvar resimlerinde çoğunlukla dini konulara yer verilmiştir. Bu dönemde Uygurların büyük bir çoğunluğunun Budist oluşu da gerek mimari de gerekse resim sanatında bu inancın özelliklerini fazlasıyla yansıtır.
Stupa : Uygurlarda tapınaklara verilen ad. Budistlerin ibadethanelerine verilen ad.
Uygur tapınaklarının en önemlileri arasında Hoço Beta Tapınağı , Murtuk A Mabedi, Yar Hoço'daki Ana Tapınak , Hoço'daki A ve P tapınakları sayılabilir. Tapınaklar genelde iki şekilde görülür. Bunlar toprak üstüne inşa edilenler ve kayaya oyulanlardır.
NOT: Uygur kültürü Moğollar arasında yayılmış ve Moğolların Türkleşmesinde etkili olmuştur. Uygurların Önemi: · Yerleşik hayata geçen ilk Türk topluluğudur. · Yerleşik hayatın bir sonucu olarak saraylar, tapınaklar gibi kalıcı mimari eserler bırakmışlardır .
Dolayısıyla eski Türk resminin gerçek temsilcileri ise sanata çok yakın olan Uygur Türkleridir. Eski Uygur şehir harabelerinde bulunan 8. Ve 9. yy.lardan kalma Budizm ve Maniheizm ağırlıklı duvar resimleri ile çeşitli minyatürler Türk resim sanatının bugüne kadar bilinen en eski örnekleridir.
Toprak üzerine inşa edilen tapınakların yapı malzemesi taş, tuğla, kerpiçtir ve tapınaklar, geniş avlulara sahiptir. Üst örtüleri kubbe ve tonozdur. Kubbeli odalar, Türk çadırını andırır. Tapınakların bir bölümünde bağımsız olarak inşa edilmiş çok katlı kule şeklindeki yapılara pagoda denir.
Ancak sanat , yarı göçebe kültürün getirmiş olduğu zaruret neticesinde daha çok taşınabilir el sanatları üzerinde yoğunlaşmış olup, Uygur Devletleri ile birlikte Türk sanatı da büyük ölçüde değişmiştir. Bu durumun en önemli sebebi; Uygurların yerleşik bir yaşam tarzını benimsemiş olmalarıdır.
Heykel boyalıdır, cildi esmer beyaz, saçları siyah, sadece kahverengi bir peştemalle vücudu çıplak olup realist bir üslubu vardır. İnsan heykellerinin yanında birçok hayvan heykeli ve figürleri yapılmıştır. Hayvan figürlerinin büyük bir kısmı stilize edilmiştir. Tek ya da grup heykellerin yapıldığı görülmektedir.
Stupa: Uygurlarda tapınaklara verilen ad. Budistlerin ibadethanelerine verilen ad.
Hristiyanlıkta tapınaklara sıklıkla kilise dense de zaman zaman sadece tapınak olarak da anılırlar.
Uygur sanatı, Türk resim ve heykel sanatlarının erken dönemlerdeki en zengin yapıtlardır. 8. yüzyıldan Uygurların Doğu Türkistan'a nüfuz etmeleriyle Uygur duvar resimleri devri başlamıştır. Böylece ortaya çıkan Uygur resim üslûbu zamanla bütün Orta Asya ülkelerini etkisi altına almıştır.
Yüz yıl kadar Moğolistan'a egemen olan Uygurlar , Çinlilerle de ilişki kurdular . 9. yüzyılın ortalarında Kırgızlarla Tibetlilerin saldırısına uğrayarak yıkılan Uygur Devleti ortadan kalkınca Uygurlar batıya göçtüler (840) ve dağınık küçük devletler kurdular .
Uygurların Önemi: · Yerleşik hayata geçen ilk Türk topluluğudur. · Yerleşik hayatın bir sonucu olarak saraylar, tapınaklar gibi kalıcı mimari eserler bırakmışlardır.
Budizm ve Maniheizmin Uygur resim sanatının gelişmesindeki büyük rolü nedeniyle, fresk tekniğindeki bu duvar resimlerinde çoğunlukla dini konulara yer verilmiştir. Bu dönemde Uygurların büyük bir çoğunluğunun Budist oluşu da gerek mimari de gerekse resim sanatında bu inancın özelliklerini fazlasıyla yansıtır.
8. yüzyıldan Uygurların Doğu Türkistan'a nüfuz etmeleriyle Uygur duvar resimleri devri başlamıştır. Böylece ortaya çıkan Uygur resim üslûbu zamanla bütün Orta Asya ülkelerini etkisi altına almıştır. Resimler duvarlarda ipek veya bezden dini bayraklarda ve kitaplarda yer almıştır.
Figüratif sanat olarak bilinen ve doğal dünyadan objelerin tanınabilir tasvirlerini yaratma yeteneği türümüze özgü. ... Taşınabilir sanat eserleri duygusal açıdan insanları birbiriyle bağlamanın yanısıra onları günlük araçlarıyla da ilişkilendiren etkili bir yol.
SON YAZILAR
Emir-i Dad görevi nedir?
Dr Gülseren Budayıcıoğlu nun eşi kimdir?
Burç Halife binası kaç katlı?
Tümsek ayna hangi alanda kullanılır?
E okul laptopa nasıl indirilir?
Rusya 1 Dünya Savaşı'ndan hangi antlaşma ile çekilmiştir?
Game of Thrones 8 Sezon 1 Bölüm nereden izlenir Türkçe?
Yoğurttan çökelek nasıl elde edilir?
Hidayet Türkoğlu boyu kaç?
Kelime-i tevhid nasıl okunur?
Prison Break 6 sezon olacak mı?
Enis Berberoğlu mesleği nedir?
Muzlu bisküvili puding nasıl yapılır?
Eski Türklerde Oksızlık ne demek?
Rüyada tanıdık birinin öldüğünü duymak ne anlama gelir?
Aleyna tilki ayakları kaç numara?
Dominos Pizza Turkiye kimin?
Levrek balığı hangi Sahteye gelir?
Hişt Hişt hikayesi ne öyküsüdür?
Instagram bana soru sor soruları nasıl yapılır?
Kalan tavuk nasıl değerlendirilir?
Gün ay ve yıl ne demektir?
Instagram'da birinin aktif olduğunu nasıl anlarım?
Palandöken hangi ile bağlı?
Gaza basınca araba titriyor neden?
Seriyye savaşları hangileri?
Ilk şarj aletini kim icat etti?
Siyah plakalı araçlar nereye ait?
Ayı Neden hilal şeklinde görürüz?
Karekökte çıkarma nasıl yapılır?
Snapchatte yedeklenen fotoğraflar nerede?
Kurt adamların özellikleri nelerdir?
Naşide Göktürk ne zaman ve neden öldü?
Indeks Bilgisayar ne iş yapar?
Otel yatakları neden çok rahat?
Asenkron ders ne demek?
4 Murat kimin tiyatro eseri?
Söm som ne demek TDK?
Ornisid ne işe yarar?
Kırgın Çiçekler kaç bölüm sürdü?
