Fiillerin nesnelerine ve öznelerine göre gösterdiği özelliklere “ çatı ” denir. Çatı özelliği sadece yüklemi ”fiil”olan cümlelerde aranır . Yüklemi ”isim” veya “isim soylu olan” cümlelerde çatı özelliği aranmaz .
Yüklemde fiilimsi aranmaz . ... Yüklemde asla fiilimsi aranmaz . Bu nedenle bir cümlede fiilimsi ararken özneleri ve yüklemleri ayıklarız. Geriye kalan sözcüklerin eklerine bakarak fiilimsi bulmaya çalışırız.
Fiillerde çatı veya fiil çatısı dendiğinde aklımıza yüklem-özne-nesne ilişkisi gelmelidir. Fiillerin özne ve nesneye bağlı olarak kazandığı anlama ve girdiği biçime çatı denir. Konumuzun isminden de anlaşılacağı üzere çatı , sadece fiil cümlelerinde aranan bir özelliktir.
Cevap: > Çatı eklerine örnek olarak belirtme hali verebiliriz: => -i -a gibi eklerdir. Bunlar cümlenin,kelimenin yapısını değiştirmediği için çekim ekidir .
Etken çatılı fiillere “-l, veya –n” çatı eklerinden uygun olanı getirdiğimizde, fiil “kim tarafından yapıldığı belli olmayan” bir anlam kazanır. Çatı eki almış olan, bu yüzden de eylemi gerçekleştiren kişi ya da varlığın belli olmadığı fiillere “edilgen çatılı fiiller” diyoruz.
Fiil kök veya gövdelerinden dönüşlü, edilgen, işteş, ettirgen çatılar yapmaya yarayan ekler : (Sev-in-), (sev-il-), (sev-iş-), (kapa-t-), (geç-ir-), (sev-dir-) gibi.
Fiillerin özne ve nesneye bağlı olarak kazandığı anlama ve girdiği biçime çatı denir. Çatı , sadece fiil cümlelerinde aranan bir özelliktir. ... Fiiller, özne ve nesne alıp almamalarına; belirtilen işin nasıl yapıldığına; işten nesnenin ve öznenin nasıl etkilendiğine göre çatılar ayrılırlar.
Edilgen çatı ekleri, geçişli fiilleri geçişsiz fiillere çevirir. Fiil etken çatıdaki özne ve nesneyi almaz . Bu nedenle edilgen çatı, öznesi belli olmayan, fiilin gösterdiği işin kimin tarafından yapıldığı bilinmeyen veya söylenmemiş olan çatıdır.
Bebek sıcak suyla temizlendi. 3. Örtülü Özne : Sözde öznenin kullanıldığı cümlelerde, yüklemde bildirilen işi yapan varlık “ tarafından, nedeniyle, yüzünden, dolaysıyla, etkisiyle...” gibi kelime veya “... -ce ... -ca” ekiyle pekiştirilmişse bu özneye örtülü özne denir.
Fiilde çatı konusunun nesnesine göre alt başlıklarından biri olan geçişli fiiller, yüklemde belirtilen işi yapan öznenin yaptığı işten etkilenen bir nesnenin var olduğunu veya olabileceğini ifade eder.
Cansız öznenin bulunduğu böyle cümlelerde fiil dönüşlü olmaz. Özellikle doğa olayları ile ilgili bu tip kullanımlarda bir "oluş" anlamı söz konusudur. ... Böyle cümlelerde fiil edilgen değildir, bu cümlelerde gerçek özne vardır.
SON YAZILAR
Duck kumaştan neler yapılır?
Türk Sanat Müziği sanatçısı Ayşe Taş kaç yaşında?
Peyer plakları hangi tabakada?
Kilitli çelik kapı kartla nasıl açılır?
Ağrı Dağı hangi ilin?
Esmerlere karamel saç rengi yakışır mı?
Sırlı bal nedir?
Emaar AVM nin sahibi kim?
Binler bölüğü ne demek?
Pasaport yenileyince pasaport numarası değişir mi?
Istanbul Akvaryum saat kaça kadar açık?
Aşk ve mavinin evi nerede?
Hangi cümlelerin sonuna soru işareti konmaz?
General Mobile ses kaydedici var mı?
Buz devrinde hangi hayvanlar var?
Efes Pilsen in anlamı nedir?
Markantalya kapanıyor mu?
Instabom ücretsiz mi?
Kamyon neye denir?
Sutut boyası nedir?
Yatırım maliyeti nelerdir?
Barajda balık tutmak için hangi yem kullanılır?
100 gram şeker kaç bardak eder?
Limonda şeker var mı yok mu?
Oğuz Kağan anlamı ne?
Milli Eğitim Bakanlığı nasıl kısaltılır?
Eyüp Sultan nüfusu ne kadar?
Ne ekersen onu biçersin atasözü mü deyim mi?
Ulusal TV kanalı kime ait?
0216 neyin numarasi?
Toplam nükleon sayısı nasıl bulunur?
Yeni iPhone telefon nasıl açılır?
Sepaş abonelik açma nereden yapılır?
Futbol antrenörlüğü C kursu ne zaman?
Karagöz ve Hacivat yazarı kimdir?
Cinsel sapkınlık sadizm ve mazoşizm nedir?
Inkscape mi Gimp mi?
Nasıl giyilir beyaz pantolon kombinleri?
Türk Hava Yolları hisse kimin?
Keke toz şeker yerine pudra şekeri konur mu?
